Image default
ΑΡΧΙΚΗ

ΤΑ ΜΟΣΧΟΜΥΡΙΣΤΑ ΑΡΤΟΥΛΑΚΙΑ ΤΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΤΗΣ ΚΑΠΑΡΗΣ ΣΤΟ ΣΤΑΥΡΟΧΩΡΙ

Παραμονές της Γέννησης της Υπεραγίας Θεοτόκου, εδώ και έναν αιώνα, στις 8 του Σεπτέμβρη, οι εθελόντριες, οι εθελοντές και τα μέλη του Πολιτιστικού Συλλόγου Κουτσουρά -Σταυροχωρίου, στη δημοτική ενότητα Μακρύ Γιαλού Ιεράπετρας, ξεκινούν τις διαδικασίες του ζυμώματος, προκειμένου να προσφέρουν πάνω από 3.000 προζυμένια “ανεβατά” ευωδιαστά αρτουλάκια στους πιστούς, που θα παραβρεθούν στον εσπερινό την παραμονή και στη θεία λειτουργία το πρωί της 8ης Σεπτεμβρίου, στο ιστορικό εκκλησάκι της Παναγίας στην Κάπαρη Σταυροχωρίου, που βρίσκεται κτισμένο σε μία υπέροχη τοποθεσία αρκετά ψηλά, ανάμεσα στο Σταυροχώρι και στο Ορεινό.

Το έθιμο του ζυμώματος στην εορτή της Παναγίας, στις 8 Σεπτεμβρίου, κρατά από τις αρχές του 20ού αιώνα στο Σταυροχώρι. Ο τοπικός Πολιτιστικός Σύλλογος σε συνεργασία με την εκκλησία και τις εθελόντριες αλλά και τους εθελοντές του χωριού, χρησιμοποιώντας ντόπιο σταρένιο και κρίθινο αλεύρι, έδωσαν το «παρών» και φέτος αναβιώνοντας το έθιμο,για να προσφέρουν κάτι ξεχωριστό στον κόσμο, σε γεύση και ποιότητα.

Στο παλιό εκκλησάκι της Παναγίας, που βρίσκεται στην τοποθεσία Κάπαρη, βόρεια του Σταυροχωρίου, συρρέουν κάθε χρόνο αρκετές εκατοντάδες πιστοί από την ευρύτερη περιοχή των Δήμων Ιεράπετρας και Σητείας. Τις παραμονές και ανήμερα της εορτής, προσφέρονται στον κόσμο με ένα μικρό αντίτιμο χιλιάδες μοσχομυριστά αρτουλάκια, προκειμένου τα χρήματα που θα συγκεντρωθούν να διατεθούν όπως κάθε χρόνο για εργασίες συντήρησης της εκκλησίας.

Δεκαπέντε με είκοσι γυναίκες του Σταυροχωρίου, με τη συνδρομή των μελών του Πολιτιστικού Συλλόγου φτιάχνουν από νωρίς το πρωί το προζύμι, ζυμώνουν, πλάθουν και ψήνουν τα αρτουλάκια στους ξυλόφουρνους με τις μυρωδιές του ευωδιαστού εδέσματος να γεμίζουν ολόκληρο το χωριό. Όλα τα φτιάχνουν με το παραδοσιακό προζύμι, και τα ψήνουν στους πετρόκτιστους ξυλόφουρνους του Πολιτιστικού Συλλόγου, που βρίσκονται στο παλιό σχολείο του χωριού . Όλη η διαδικασία και η τελετουργία του ζυμώματος γίνεται σε ειδικά διαμορφωμένη αίθουσα του σχολείου.

«Φέτος οι προετοιμασία, το ζύμωμα και το ψήσιμο του παραδοσιακού αυτού γλυκίσματος κράτησαν τρείς ολόκληρες μέρες. Όπως κάνουν εδώ και έναν αιώνα περίπου οι εθελόντριες και οι εθελοντές του χωριού, έφτιαξαν με τα χέρια τους τα προζυμένια «ανεβατά» αρτουλάκια της Παναγίας της Κάπαρης, στο εργαστήριο που έχουμε στήσει στο παλιό Δημοτικό Σχολείο και τα έψησαν στους πετρόκτιστους ξυλόφουρνους του Πολιτιστικού Συλλόγου για να μοσχομυρίσει όλο το χωριό. Τα αρτουλάκια διατίθενται για λογαριασμό της εκκλησίας στους πιστούς που έρχονται κάθε χρόνο από τη γύρω περιοχή και στον εσπερινό αλλά και ανήμερα της Παναγίας στις 8 Σεπτεμβρίου. Το έθιμο αυτό διατηρείται και αναβιώνεται κάθε χρόνο επειδή οι νέοι του χωριού ενδιαφέρονται και συμμετέχουν ενεργά σε αυτό. Αυτά τα αρτουλάκια έχουν γίνει ξακουστά μετά από τόσα χρόνια γιατί είναι πεντανόστιμα και έχουν μια ιδιαίτερη μυρωδιά που τα κάνει ξεχωριστά από όλα τα άλλα. Ο κόσμος τα ζητά πάρα πολύ και αυτό είναι διατηρεί το έθιμο ζωντανό τόσα χρόνια», μας είπε λίγο πριν το τελευταίο ξεφούρνισμα, η πρόεδρος του Πολιτιστικού Συλλόγου Σταυροχωρίου –Κουτσουρά κ Ελευθερία Ορφανάκη.

«Είναι μια ενδιαφέρουσα και ευχάριστη εμπειρία που μας γεμίζει συναισθήματα. Την εμπειρία της συμμετοχής στη διατήρηση του εθίμου την έχω από τα παιδικά μου χρόνια. Το αρτουλάκι της Παναγίας που φτιάχνουμε, ξεχωρίζει γιατί ζυμώνεται με τον παραδοσιακό τρόπο με τα χέρια μας , ψήνεται στους ξυλόφουρνους και έχει πάρει από εμάς πολύ αγάπη», μας είπε μεταξύ άλλων η εκπαιδευτικός κ Δέσποινα Τσαμπανάκη.

«Κάθε χρόνο ξεκινούν οι μεγάλες σε ηλικία εθελόντριες του χωριού να φτιάχνουν τα προζύμια για τα ανεβατά αρτουλάκια , ενώ εμείς οι εθελοντές αναλαμβάνουμε να ανάψουμε τους ξυλόφουρνους και να φουρνίσουμε τα μυρωδάτα αρτουλάκια . Η εμπειρία της συμμετοχής σε αυτό το έθιμο είναι υπέροχη. Φέτος ψήσαμε πολλά περισσότερα από κάθε άλλη χρονιά», μας είπε ο εθελοντής κ Γιάννης Γρασάκης.

Η 86χρονη κ Μαρία Χαμηλάκη είναι η κινητήρια δύναμη της ομάδας στο εργαστήριο και είναι εκείνη που αναλαμβάνει κάθε χρόνο να φτιάξει τα προζύμια.

«Μαζευόμαστε όλες οι μεγάλες γυναίκες του χωριού φτιάχνουμε τα προζύμια ζυμώνουμε και φτιάχνουμε τα αρτουλάκια και μετά τα αφήνουμε στους πάγκους να ανεβούν αρκετή ώρα μέχρι να ετοιμάσουμε τους ξυλόφουρνους για να ξεκινήσουν οι άντρες το ψήσιμο. Όλα τα χρήματα από τα αρτουλάκια που αγοράζουν οι πιστοί τα διαθέτουμε στην εκκλησία της Παναγίας της Κάπαρης.

Τα υλικά που χρησιμοποιούμε είναι αγνά . Θέλουμε στα τέσσερα κιλά σταρένιο και κρίθινο αλεύρι, πέντε ποτήρια λάδι και ένα κιλό ζάχαρη. Προσθέτουμε σουσάμι, κανέλλα, γαρύφαλλο και μαλάσουμε το ζυμάρι. Έπειτα πλάθουμε με τα χέρια μας τα αρτουλάκια και τα αφήνουμε να ξεκουραστούν και να ανεβούν στους πάγκους», μας είπε η κ Μαρία Χαμηλάκη με ένα πλατύ χαμόγελο ευχαρίστησης και ικανοποίησης που και φέτος την αξίωσε η Παναγία να έχει υγεία και να μπορεί να συμμετέχει σε αυτό το έθιμο διατηρώντας την παράδοση του χωριού.

ΝΙΚΟΣ ΠΕΤΑΣΗΣ

Related posts

ΦΙΛΟΞΕΝΙΑ ΠΑΙΔΙΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΙΔΙΚΟ ΧΩΡΙΟ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ.

admin

Καιρός: «Αγριεύει» και άλλο η «Σοφία» – Νέο έκτακτο δελτίο επικίνδυνων φαινομένων

admin

ΑΓΡΙΟΑΓΚΙΝΑΡΕΣ ΓΙΓΑΝΤΕΣ ΣΤΟ ΚΑΤΩ ΧΩΡΙΟ ΙΕΡΑΠΕΤΡΑΣ

admin

Leave a Comment